Instytutowa Klauzula Ładunkowa ICC C (Institute Cargo Clauses C) to jedna z trzech standardowych klauzul ubezpieczeniowych stosowanych w międzynarodowym transporcie towarów, obok ICC A i ICC B. Została opracowana przez Institute of London Underwriters i stanowi podstawowy wariant ochrony, zapewniający najwęższy zakres ubezpieczenia spośród wszystkich trzech klauzul.
ICC C obejmuje tylko wybrane, wymienione w umowie zdarzenia losowe, które mogą prowadzić do uszkodzenia lub utraty przewożonego ładunku. Klauzula ta znajduje zastosowanie głównie w przewozie towarów niewielkiej wartości, mniej podatnych na uszkodzenia lub w przypadkach, gdy szeroka ochrona nie jest konieczna ze względów ekonomicznych.
Źródła regulacyjne
- ICC C należy do grupy Institute Cargo Clauses, czyli instytutowych klauzul ubezpieczenia ładunku, uznawanych na całym świecie jako standard umowny w handlu międzynarodowym.
- Klauzula w aktualnym brzmieniu obowiązuje od 1 stycznia 2009 r. i została wprowadzona przez Instytut Londyński.
- Polisy oparte na ICC C są stosowane w ramach prawa angielskiego, chyba że strony umowy ubezpieczenia postanowią inaczej.
Zakres ochrony – zasada „named perils”
W odróżnieniu od formuły „all risks” (wszystkie ryzyka) stosowanej w ICC A, klauzula ICC C działa na zasadzie „named perils”, czyli pokrywa jedynie zdarzenia ściśle wskazane w treści umowy. Są to głównie sytuacje o charakterze katastrofalnym lub nagłym.
Do ubezpieczonych ryzyk należą:
- pożar i eksplozja,
- zatonięcie, wywrócenie się statku, wykolejenie pojazdu, wywrócenie lub zderzenie środka transportu z zewnętrznym obiektem,
- zderzenie z innym pojazdem lub przeszkodą (np. nabrzeżem, mostem),
- wyrzucenie ładunku za burtę (jettison),
- ratowanie ładunku w ramach wspólnej awarii (general average),
- wejście wody do wnętrza środka transportu, kontenera lub magazynu, o ile nie wynika z braku jego szczelności,
- całkowita utrata paczki podczas załadunku lub wyładunku.
Przykłady sytuacji objętych ochroną
- Zderzenie ciężarówki przewożącej ładunek z innym pojazdem.
- Spalenie się części kontenera w wyniku pożaru w porcie.
- Zatonięcie statku przewożącego towar.
- Przewrócenie się wagonu kolejowego przewożącego towar.
Wyłączenia odpowiedzialności
W ICC C zastosowanie mają zarówno ogólne wyłączenia, jak i szczegółowe, w tym:
- działania umyślne lub rażące zaniedbanie ze strony ubezpieczonego,
- zwykły ubytek masy lub objętości towaru, np. przez parowanie lub ścieranie,
- naturalne zużycie lub właściwości wewnętrzne ładunku, takie jak fermentacja, pleśnienie, rozpad chemiczny,
- niewłaściwe opakowanie lub przygotowanie ładunku do transportu,
- opóźnienia w dostawie, nawet jeśli wynikają z jednego ze zdarzeń objętych ochroną,
- wojna, zamieszki, akty terrorystyczne i promieniowanie jądrowe, które mogą być objęte dodatkową klauzulą za dopłatą.
Okres odpowiedzialności ubezpieczyciela
Podobnie jak inne instytutowe klauzule, ICC C działa w formule „warehouse to warehouse”, co oznacza, że ochrona obowiązuje:
- od momentu opuszczenia przez towar magazynu nadawcy,
- aż do dostarczenia do magazynu odbiorcy,
- ale z limitem czasowym (zazwyczaj 60 dni od rozładunku towaru w porcie docelowym – w przypadku transportu morskiego).
Zastosowanie w praktyce
Klauzula ICC C jest wykorzystywana w sytuacjach, gdy:
- towar nie jest podatny na uszkodzenia, np. stal, węgiel, cement,
- koszt ubezpieczenia musi być minimalizowany, np. przy dużej liczbie jednorodnych przesyłek,
- ryzyko jest kontrolowane i niskie, np. krótkie trasy transportowe lub dobrze zabezpieczony ładunek,
- stosuje się inny mechanizm ochrony, np. w ramach dużych programów reasekuracyjnych lub samoubezpieczenia.
Porównanie z innymi klauzulami ICC
| Kryterium | ICC A | ICC B | ICC C |
| Zakres ochrony | Wszystkie ryzyka (pełny) | Ograniczony (średni) | Minimalny (podstawowy) |
| Ochrona przed kradzieżą | ✔️ | ❌ | ❌ |
| Pożar, eksplozja | ✔️ | ✔️ | ✔️ |
| Szkody wskutek przeładunku | ✔️ | ✔️ | ❌ |
| Koszt polisy | Wysoki | Średni | Niski |
Korzyści z wyboru ICC C
- Najniższy koszt składki – odpowiedni dla przewozu towarów o niskiej wartości lub ograniczonym ryzyku.
- Prosta struktura umowy – jasne określenie zdarzeń objętych ochroną.
- Możliwość rozszerzenia ochrony – przez dokupienie dodatkowych klauzul (np. wojennych, strajkowych, dotyczących kradzieży).
Podsumowanie
Instytutowa Klauzula Ładunkowa ICC C stanowi podstawowy wariant ochrony w międzynarodowym ubezpieczeniu ładunku. Zapewnia pokrycie wyłącznie w przypadku wyraźnie wskazanych zdarzeń losowych, co czyni ją odpowiednią dla transportu towarów odpornych na uszkodzenia lub wtedy, gdy priorytetem jest ograniczenie kosztów. Choć zakres ochrony jest ograniczony, ICC C pozostaje uznanym standardem w międzynarodowym obrocie handlowym i znajduje zastosowanie w wielu segmentach rynku, zwłaszcza tam, gdzie ryzyko transportowe jest dobrze znane i akceptowalne.
Broker Szczecin
Adam Niedzielski
Więcej na temat pojęć związanych z ubezpieczeniami znajdziesz także na: https://subiektywnieoubezpieczeniach.blogspot.com/
Zobacz też: Grupy ubezpieczeń