Klauzula „All Risk”, czyli „od wszystkich ryzyk”, to zapis w umowie ubezpieczenia określający zakres ochrony w sposób odwrotny niż tradycyjne polisy.
Zamiast szczegółowo wyliczać, co podlega ochronie, przyjmuje ona prostą zasadę odpowiedzialności.
Ubezpieczyciel odpowiada za wszystkie szkody, z wyjątkiem tych wyraźnie wyłączonych w umowie.
W praktyce daje to szerszy zakres ochrony i większe bezpieczeństwo dla ubezpieczonego.
Ochrona działa jednak tylko wtedy, gdy klient nie przekroczy wykluczeń wymienionych w umowie.
Takie podejście coraz częściej stosuje się w ubezpieczeniach majątkowych.
Dotyczy to zarówno ochrony indywidualnej, np. domów i mieszkań, jak też ochrony firmowej, obejmującej maszyny, hale lub zapasy magazynowe.
Pochodzenie i znaczenie koncepcji All Risk
Pojęcie „All Risk” ma swoje korzenie w międzynarodowym prawie ubezpieczeniowym.
Jego popularyzacja rozpoczęła się w XX wieku w ubezpieczeniach przemysłowych.
W tamtym czasie tradycyjne podejście oparte na zamkniętym katalogu zdarzeń okazywało się niewystarczające.
Chodziło o formułę ryzyk nazwanych, która nie obejmowała wielu nietypowych szkód.
W Polsce nie istnieje ustawowa definicja ubezpieczenia „All Risk”.
Nie znajdziemy jej ani w Kodeksie cywilnym, ani w ustawie o działalności ubezpieczeniowej.
Zgodnie z Kodeksem cywilnym strony mogą jednak swobodnie określać zakres odpowiedzialności.
Dlatego klauzula All Risk jest w pełni dopuszczalna w polskich umowach ubezpieczenia.
Warunkiem jest jedynie to, aby zapis znalazł się w OWU i został zaakceptowany przez klienta.
Zasada działania ubezpieczeń All Risk w praktyce
W ujęciu praktycznym ubezpieczenie z klauzulą All Risk chroni majątek ubezpieczonego przed wieloma rodzajami zagrożeń.
Obejmuje nie tylko typowe zdarzenia, takie jak pożar, zalanie, kradzież czy wichura.
Chroni również przed zdarzeniami, których nie da się przewidzieć ani opisać w standardowej liście.
Przykładem może być szkoda wywołana błędem ludzkim lub usterką konstrukcyjną.
Dotyczy to także upadku przedmiotu, kolizji między maszynami czy działania nietypowych sił przyrody.
Ochrona działa jednak tylko wtedy, gdy zdarzenie nie znajduje się na liście wyłączeń.
Lista takich wyłączeń bywa długa i zawsze wymaga dokładnej analizy.
Najczęściej dotyczą one szkód wynikających z umyślnego działania lub rażącego niedbalstwa.
Wyłączenia obejmują też zużycie techniczne, działania wojenne, akty terroryzmu i brak przeglądów technicznych.
Dotyczą również szkód powstałych pod wpływem alkoholu lub innych substancji.
Znaczenie All Risk dla przedsiębiorstw i dużych zakładów
Dla przedsiębiorcy, który ubezpiecza swoje hale produkcyjne, maszyny, flotę czy magazyny, ubezpieczenie All Risk stanowi najbardziej kompleksową formę zabezpieczenia majątku. W przypadku dużych zakładów, w których działają zautomatyzowane linie produkcyjne, pracują dziesiątki pracowników i występują zmienne warunki środowiskowe, tradycyjna polisa mogłaby nie objąć wielu niestandardowych zdarzeń. W formule All Risk to ubezpieczyciel musi wykazać, że dane zdarzenie mieści się w wyłączeniu, aby uniknąć wypłaty – a nie klient, że jest ono objęte ochroną. To zmienia logikę relacji i wzmacnia pozycję ubezpieczonego.
Rosnące znaczenie All Risk w polskich przedsiębiorstwach
Z danych rynkowych wynika, że coraz więcej firm decyduje się na wybór polis typu All Risk. Według raportu Polskiej Izby Ubezpieczeń z 2023 roku, ponad 40% dużych przedsiębiorstw produkcyjnych korzysta z tego typu ubezpieczeń w ramach polis majątkowych. Trend rośnie szczególnie w sektorach przemysłowych, logistycznych i energetycznych, gdzie ryzyko poważnych strat materialnych jest wysokie, a awaria jednego elementu może sparaliżować całą działalność.
Ryzyka związane z brakiem All Risk i przykładowe sytuacje
Brak odpowiedniego ubezpieczenia lub wybór polisy opartej wyłącznie na ryzykach nazwanych może być dla przedsiębiorcy ryzykiem śmiertelnym dla firmy. Wyobraźmy sobie sytuację, w której dochodzi do zawalenia się regałów magazynowych z powodu błędnego montażu lub nieuwagi pracownika. Jeśli nie ma tego na liście ryzyk, standardowa polisa nie zadziała. W formule All Risk – o ile błąd ludzki nie jest wyłączony – szkoda zostanie pokryta. Ochrona ta może obejmować nie tylko wartość zniszczonego towaru, ale też koszty przestoju, wynajmu maszyn zastępczych czy odtworzenia dokumentacji.
Konsekwencje finansowe dla przedsiębiorcy przy braku pełnej ochrony
Dla przedsiębiorcy zagrożenie jest dwojakie: po pierwsze, ryzykuje realną stratę finansową w przypadku szkody nieuwzględnionej w klasycznej polisie, a po drugie – może narazić się na odpowiedzialność wobec kontrahentów i klientów, jeśli nie będzie w stanie dostarczyć towaru lub usługi z powodu nieprzewidzianego zdarzenia. Co więcej, brak odpowiednio szerokiej ochrony może negatywnie wpłynąć na zdolność kredytową, warunki leasingowe, czy relacje z partnerami handlowymi wymagającymi posiadania aktywnych polis majątkowych.
Podsumowanie
Klauzula All Risk w ubezpieczeniach to nowoczesna forma ochrony, która odwraca tradycyjną logikę ubezpieczeń – zamiast ograniczonego katalogu zdarzeń chroni przed wszystkimi, poza tymi jasno wykluczonymi. Choć wymaga dokładnej analizy warunków i nie zwalnia z obowiązku dbania o majątek, daje przedsiębiorcy znacznie większą pewność, że w razie nieprzewidzianej szkody nie zostanie sam z problemem. Współczesny rynek – pełen zmiennych, błędów systemowych i awarii technicznych – czyni tego typu ochronę nie luksusem, lecz koniecznością.
Broker Szczecin
Adam Niedzielski
Więcej na temat pojęć związanych z ubezpieczeniami znajdziesz także na: https://subiektywnieoubezpieczeniach.blogspot.com/
Zobacz też: Indywidualne Konto Ubezpieczeniowe