Klauzula kosztów dodatkowych – czym jest i co obejmuje
Klauzula kosztów dodatkowych to zapis w umowie ubezpieczenia. Zapewnia on, że ubezpieczyciel pokryje nie tylko wartość bezpośredniej szkody.
Dotyczy to na przykład zniszczonego mienia. Ochrona obejmuje również koszty poniesione przez ubezpieczonego w związku z usuwaniem skutków zdarzenia ubezpieczeniowego.
Są to wydatki, które nie wystąpiłyby w normalnych warunkach.
Jakie wydatki obejmuje klauzula kosztów dodatkowych
Koszty dodatkowe stają się niezbędne po wystąpieniu szkody.
Mogą obejmować uprzątnięcie gruzu lub demontaż pozostałości po zniszczonych maszynach. Do kosztów tych zalicza się także transport awaryjny.
Możliwe jest również pokrycie wydatków na wynajem sprzętu zastępczego. Ochrona może obejmować zakup tymczasowych materiałów.
Dotyczy to również organizacji zastępczego miejsca pracy.
Znaczenie kosztów dodatkowych dla ciągłości działalności
Wydatki objęte klauzulą kosztów dodatkowych nie zwiększają wartości mienia.
Są jednak kluczowe dla jak najszybszego przywrócenia normalnego funkcjonowania firmy. Bez ich poniesienia wznowienie działalności po szkodzie byłoby niemożliwe lub znacznie opóźnione.
Dlatego klauzula ta ma istotne znaczenie praktyczne.
Geneza klauzuli kosztów dodatkowych
Geneza klauzuli kosztów dodatkowych wywodzi się z praktyki likwidacji szkód.
Dotyczy to w szczególności ubezpieczeń przemysłowych i majątkowych. W przeszłości ubezpieczyciele pokrywali wyłącznie wartość szkody bezpośredniej.
Odmowa dotyczyła często kosztów pomocniczych.
Luki w ochronie i spory odszkodowawcze
Brak pokrycia kosztów dodatkowych prowadził do sporów.
Dotyczyło to sytuacji, w których działania pomocnicze były niezbędne do odbudowy. Koszty takie nie były jednak uznawane za element szkody.
Prowadziło to do powstawania luk w ochronie ubezpieczeniowej.
Rozwój klauzuli kosztów dodatkowych w ofertach ubezpieczeniowych
Wraz z rozwojem nowoczesnych produktów ubezpieczeniowych zaczęto stosować klauzule kosztów dodatkowych.
Początkowo dotyczyło to sektora korporacyjnego. Z czasem klauzula ta została wprowadzona również do ofert dla małych i średnich firm.
Obecnie jest standardowym rozszerzeniem wielu polis majątkowych.
Klauzula kosztów dodatkowych a podstawy prawne
W polskim systemie prawnym nie istnieje osobna definicja klauzuli kosztów dodatkowych.
Jej stosowanie wynika z ogólnych przepisów Kodeksu cywilnego.
Art. 805 k.c. określa zobowiązanie ubezpieczyciela do świadczenia po wystąpieniu zdarzenia losowego.
Art. 353¹ k.c. dopuszcza swobodę kształtowania treści umów.
Zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela
Strony umowy mogą uzgodnić, że ochrona obejmie także koszty poniesione wokół szkody.
Nie musi ona ograniczać się wyłącznie do straty bezpośredniej. Jeżeli klauzula kosztów dodatkowych zostanie wprowadzona do umowy, staje się jej wiążącą częścią.
Stanowi podstawę do wypłaty odszkodowania.
Zastosowanie klauzuli kosztów dodatkowych w praktyce
Z klauzuli kosztów dodatkowych korzystają firmy z różnych branż.
Dotyczy to przedsiębiorstw produkcyjnych, handlowych oraz usługowych. Stosują ją także firmy logistyczne oraz instytucje publiczne.
Celem jest zabezpieczenie nie tylko majątku, ale również sprawnego wznowienia działalności.
Przykład zastosowania klauzuli kosztów dodatkowych
Przykładowo w wyniku pożaru dochodzi do zniszczenia części magazynu.
Wartość towaru zostaje pokryta z polisy majątkowej. Firma musi jednak zutylizować nadpalone opakowania.
Konieczne jest wynajęcie kontenerów i zatrudnienie ekipy sprzątającej. Dodatkowo niezbędny może być transport zastępczy dla klientów.
Ma to na celu uniknięcie kar umownych.
Limity odpowiedzialności w klauzuli kosztów dodatkowych
Klauzula kosztów dodatkowych często działa w oparciu o limity.
Może to być procent sumy ubezpieczenia mienia. Czasami stosuje się osobny limit kwotowy.
Przykładem może być kwota 100 000 zł na koszty dodatkowe.
Ograniczenia i warunki wypłaty
Zazwyczaj klauzula nie obejmuje kosztów poniesionych przez osoby trzecie.
Nie pokrywa także wydatków wynikających z działań niezgodnych z prawem. Ubezpieczyciel może wymagać uzasadnienia poniesionych kosztów.
Konieczne jest ich odpowiednie udokumentowanie.
Znaczenie klauzuli kosztów dodatkowych dla przedsiębiorcy
Dla przedsiębiorcy klauzula kosztów dodatkowych ma ogromne znaczenie praktyczne.
Umożliwia szybkie reagowanie na kryzys. Pozwala ponosić niezbędne wydatki bez angażowania własnych oszczędności.
Nie wymaga każdorazowego uzgadniania kosztów z ubezpieczycielem.
Skutki braku klauzuli kosztów dodatkowych
Brak tej klauzuli może uniemożliwić faktyczne wznowienie działalności.
Może to nastąpić mimo wypłaty odszkodowania za samo mienie. Brak środków na działania pomocnicze wydłuża przestój.
Zwiększa to straty wtórne oraz ryzyko kar umownych.
Podsumowanie – znaczenie klauzuli kosztów dodatkowych
Klauzula kosztów dodatkowych jest elastycznym rozszerzeniem ochrony ubezpieczeniowej.
Pozwala pokryć wydatki pomocnicze związane z likwidacją szkody. Zwiększa realną wartość polisy.
Jej brak naraża przedsiębiorcę na koszty, które są nieuniknione, choć formalnie nie są traktowane jako szkoda. W dynamicznym środowisku gospodarczym stanowi praktyczne i strategiczne zabezpieczenie dla firm.
Więcej na temat pojęć związanych z ubezpieczeniami znajdziesz także na: https://subiektywnieoubezpieczeniach.blogspot.com/
Zobacz też: Karencja