Klauzula wartości księgowej brutto/netto to zapis w umowie ubezpieczenia, który określa sposób ustalania wartości mienia przy wypłacie odszkodowania. Innymi słowy, wskazuje, jaką wartość majątku przyjmie ubezpieczyciel w przypadku szkody.
W praktyce wybór dotyczy dwóch wariantów: wartości brutto albo netto.
Na czym polega klauzula
W zależności od ustaleń stron, wartość mienia może być liczona na dwa sposoby.
Jeśli przyjęto wartość brutto:
- uwzględnia się pierwotną cenę zakupu,
- a więc wartość z momentu nabycia,
- bez pomniejszenia o zużycie.
Natomiast jeśli przyjęto wartość netto:
- bierze się pod uwagę wartość po amortyzacji,
- czyli pomniejszoną o zużycie,
- wynikające z czasu i eksploatacji.
Dzięki temu klauzula jasno określa, jak zostanie wyliczone odszkodowanie.
Jak działa w praktyce
Przykład:
Firma kupiła maszynę za 100 000 zł.
Po kilku latach jej wartość księgowa spadła do 40 000 zł.
W zależności od wariantu:
- przy wartości brutto odszkodowanie może wynieść do 100 000 zł,
- natomiast przy wartości netto będzie to około 40 000 zł.
Dlatego wybór tej klauzuli ma bezpośredni wpływ na wysokość wypłaty.
Dlaczego stosuje się to rozwiązanie
Firmy prowadzą ewidencję majątku w oparciu o przepisy rachunkowe, dlatego naturalnym punktem odniesienia stały się wartości księgowe.
Z jednej strony ułatwia to wycenę mienia, a z drugiej pozwala dopasować zakres ochrony do potrzeb przedsiębiorstwa.
Dlatego klauzula:
- upraszcza proces ustalania wartości szkody,
- pozwala dopasować polisę do strategii finansowej,
- a jednocześnie daje możliwość wyboru poziomu ochrony.
Gdzie ma zastosowanie
Klauzula stosowana jest głównie w ubezpieczeniach majątkowych firm.
Dotyczy w szczególności:
- maszyn i urządzeń,
- linii produkcyjnych,
- wyposażenia biurowego,
- środków transportu.
Jednocześnie jej znaczenie rośnie wraz z wartością majątku.
Wartość brutto vs netto – różnice
Wartość brutto:
- daje wyższe odszkodowanie,
- pozwala odtworzyć majątek,
- jednak wiąże się z wyższą składką.
Natomiast wartość netto:
- obniża koszt ubezpieczenia,
- ale jednocześnie zmniejsza wysokość odszkodowania,
- przez co może nie wystarczyć na zakup nowego sprzętu.
Na co zwrócić uwagę
Wybór wariantu powinien być świadomy.
Dlatego warto uwzględnić:
- wiek i stopień zużycia mienia,
- możliwości finansowe firmy,
- planowaną wymianę sprzętu.
Ponieważ w przypadku szkody całkowitej różnice mogą być bardzo duże, decyzja ta ma realne znaczenie biznesowe.
Podstawa prawna
Klauzula opiera się na art. 805 Kodeksu cywilnego, który pozwala stronom swobodnie określić zakres umowy ubezpieczenia.
Szczegóły wynikają z OWU oraz indywidualnych ustaleń.
Podsumowanie
Klauzula wartości księgowej brutto/netto określa, czy odszkodowanie będzie liczone według wartości początkowej środka trwałego, czy według wartości po amortyzacji. Z jednej strony wpływa na wysokość składki, a z drugiej bezpośrednio decyduje o poziomie ochrony.
Dlatego stanowi jeden z kluczowych elementów dobrze skonstruowanej polisy majątkowej.
Więcej na temat pojęć związanych z ubezpieczeniami znajdziesz także na: https://subiektywnieoubezpieczeniach.blogspot.com/
Zobacz też: Klauzula rażącego niedbalstwa